De Dam als Plaats van Herinnering
1920-1929

1920   Oprichting van een ‘Comité ter verbetering van den toestand van het Damplein’ om een plantsoen te realiseren op de plek waar sinds de afbraak van het Commandantshuis in 1912 een gapend gat bestaat, omheind door een houten schutting. 

1923   Viering van het 25-jarig regeringsjubileum van koningin Wilhelmina.

1924   Architect Alb. J. Kramer wint een door het gemeentebestuur uitgeschreven wedstrijd voor het ontwerp van vier monumentale lantarens, die uiteindelijk niet worden uitgevoerd vanwege overschrijding van het beschikbare budget.

1924 - 31 juli-8 okober In verband met asfaltering en verlegging van tramlijn 14 wordt de Dam afgesloten voor alle rijverkeer.

1925 - 12 september   Officiële opening van het Damplantsoen waarvoor de beplanting is ontworpen door de gemeentelijke tuinarchitect J.R. Koning jr. .

1926   Gedeeltelijke sloop van het pand van café De Bisschop op de hoek van de Dam en het Damrak. Tot 1933 werd de ruïne van boven tot onder met reclame beplakt.

1929 - 21-26 oktober   Edison Lichtweek.

Chronologie
Uitgelicht
Monumenten en gedenktekens

De meeste mensen die de Dam kennen, veronderstellen dat dit plein in haar lange geschiedenis slechts één monument heeft gekend: het Nationaal Monument. Weinigen beseffen dat er twee voorlopers waren, dat ‘Naatje’ ooit op de Dam prijkte en dat er

7 beelden
Gebouw Industria

Ooit was de zogeheten Vijgendam een druk bezochte winkelstraat, die aan de noordzijde achter het Commandantshuis werd afgesloten door een blok huizen met twee poortjes als toegang tot de vismarkt. Kort na verplaatsing van deze Vismarkt naar de Gelderse Kade

4 beelden
Certificatenactie

Voor herdenkingsmonumenten met een bovenlokaal karakter werd door de regering eind 1946 de Nationale Monumenten Commissie voor Oorlogsgedenktekens in het leven geroepen, met bijna honderdvijftig ‘leidende figuren van geheel organisch en samenlevend en -werkend Nederland’. Koningin Wilhelmina werd beschermvrouwe en

3 beelden
Meer beeldverhalen
Nationaal Monument | Adriaan Roland Holst | Harry Mulisch

Als een aanklacht tegen het ‘regentendom’ schreef Harry Mulisch in augustus 1966  zijn boek Bericht aan de rattenkoning (De Bezige Bij, Amsterdam 1966) over de recente gebeurtenissen in Amsterdam. Een van de beschreven incidenten betreft het woord ‘MOORD’ dat met twee → Lees verder

4 beelden
Fysieke gegevens

Kort na de laatste millenniumwisseling is de Dam in negen maanden ingrijpend heringericht. De opleverdatum hiervoor was de Dodenherdenking van 4 mei 2001. Sindsdien bestaat het plaveisel van dit 18.000 vierkante meter omvattende plein uit circa 2,5 miljoen keitjes. Deze → Lees verder

4 beelden
Mausoleum

Direct na de bevrijding werd het Damplantsoen door velen gezien als de ideale locatie voor een Nationaal Monument ter herdenking van de oorlogsslachtoffers. Dit plantsoen besloeg sinds 1925 een groot deel van de oostzijde van het plein. Al snel na de → Lees verder

4 beelden